TÜRKİYE YABANCI YATIRIM LİGİNDE 12 BASAMAK GERİLEDİ

Küresel kriz dünya genelinde uluslararası doğrudan yatırımları olumsuz yönde etkilerken, Türkiye 2009 yılında 7.6 milyar dolarlık yabancı sermaye girişiyle 32. sırada yer aldı. 2008 yılında 20. sırada bulunan Türkiye böylece 12 sıra birden gerilerken, dünya genelinde uluslararası doğrudan yatırım miktarı yüzde 37 düşüşle 1 trilyon dolar olarak gerçekleşti.
Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Örgütü (UNCTAD) tarafından hazırlanan ''2010 Dünya Yatırım Raporu'', tüm dünyayla aynı zamanda dün YASED tarafından kamuoyuna açıklandı. UNCTAD temsilcisi Kalman Kalotay, YASED Başkan Vekili Adnan Nas ve YASED Genel Sekreteri Mustafa Alper'in katıldığı toplantıda, yabancı sermaye girişlerine ilişkin son gelişmeler aktarıldı.

İKİNCİ YARIDA İYİLEŞME VAR
UNCTAD temsilcisi Kalman Kalotay, ortaya çıkan tabloyla ilgili dünya ekonomisinde kırılganlığın devam ettiğini, uluslararası doğrudan yatırım akışlarında (UDY) 2009 yılındaki keskin düşüşün ardından bu yıl hafif bir toparlanma beklendiğini dile getirdi. Kalotay, kriz öncesinde aşılmış olan 2 trilyon dolar seviyesine ancak 2012 yılında tekrar ulaşılmasının mümkün olabileceğini vurguladı. UNCTAD'ın orta vadeli global UDY girişi beklentilerine bakıldığında, 2010 yılında 1,2 trilyon dolar, 2011'de 1,3-1,5 trilyon dolar ve 2012'de 1,6-2 trilyon dolarlık rakamlara ulaşılması öngörülüyor.

TÜRKİYE 7 MİLYAR $ ÇEKER
Yabancı sermaye girişlerini Türkiye açısından değerlendiren YASED Genel Sekreteri Mustafa Alper, "Türkiye, yatırımların büyük bölümünü Avrupa'dan alıyor. Bu nedenle Avrupa'daki sıkıntılar Türkiye'ye girişleri olumsuz etkiledi. Sıkıntıların devam etmesi nedeniyle diğer gelişmekte olan ülkelerdeki hareketliliğin, Türkiye'de görülmesinin biraz zor olduğunu düşünüyoruz. İlk 5 ayda Türkiye'ye 2.7 milyar dolarlık doğrudan yabancı yatırımı gerçekleşti. Yılın tamamında ise bu rakamın 7 milyar doların altında kalacağını tahmin ediyorum" diye konuştu.

ABD, Çin, Fransa ilk sırada
2009 yılında en fazla yatırım uluslararası doğrudan yatırım (UDY) çeken ilk beş ülke ABD, Çin, Fransa, Hong Kong ve İngiltere oldu. ABD geçen yıl 129.9 milyar dolar, Çin 95, Fransa 59.6, Hong Kong 48.4, İngiltere 45.7 milyar dolarlık yabancı yatırım çekti. Uluslararası doğrudan yatırım girişlerinde İngiltere'yi Rusya, Almanya, Suudi Arabistan, Hindistan ve Belçika izledi.

Mali kuralın ertelenmesi
beklentileri kötü etkiler
Mali Kural'ın yasalaşmasının gecikmesinin yabancı yatırımcı açısından beklentileri olumsuz yönde etkileyeceğine değinen Adnan Nas, şunları söyledi: "Mali Kural'ın ertelenmesini olumsuz buluyoruz. Bu, olmasını istemediğimiz bir durumdu. Özellikle yabancı yatırımcıların beklentisi açısından olumsuzluk yaratabilir Mali kuralın yayımlanması, Türkiye açısından beklentileri iyileştirecek bir unsur olurdu. Gecikmelerin bir miktar maliyetinin olacağını düşünüyoruz."

250 milyar dolarlık birleşme
Rapora göre, dünyada uluslararası birleşme ve satın alma işlemlerinin toplam değeri 2009 yılında bir önceki yıla göre yüzde 65 azalarak 250 milyar dolara geriledi. Geçen yıl global olarak 1 milyar dolar ve üzerinde değere sahip 108 adet uluslararası birleşme ve satın alma işlemi gerçekleşti. Birleşme ve satın almalarda Türkiye'de 2007'de 16,7 milyar dolar olan miktarın 2008'de 13,2 milyar dolara, 2009'da 2,8 milyar dolara kadar düştüğü dikkati çekiyor.

İHRACATTA EKSEN KAYMASI FAKTORİNGE YARADI

Türk ihracatçılarının küresel krizde Avrupa ve ABD dışında yeni pazarlara yönelmesi faktoring sektörünün cirosunu da olumlu yönde etkiliyor. TL'nin aşırı değerlenmesi, ABD ve Avrupalı alıcıların siparişlerinin azalması ve dış politikadaki eksen kayması sonucu Singapur, Çin, Brezilya, Slovakya ve Tunus ilk 5 ayda ihracatta en fazla artış sağlanan ülkeler arasına girdi. Rusya, İran ve Suudi Arabistan da ihracatın en fazla arttığı ülkeler arasında yer alırken, ilk üç ayda faktoring sektörünün cirosu yüzde 144 oranında yükseldi.
Faktoring sektörü ve sektörün ihracata katkısı hakkında bilgi veren Factors Chain International (FCI) Başkan Yardımcısı ve TEB Faktoring Genel Müdürü Çağatay Baydar, ihracatçının krizden fırsat çıkartıp yeni pazarlara açıldığını vurgulayarak, "İhracatçı bilinmedik pazarlara giriyor. Yeni pazarlar eksen kaymasını doğruluyor. O ülkelerdeki finansal sistemler çok gelişmediği için faktoring sektörü olarak onların alacaklarını garanti altına alıyoruz. İhracatçının dış pazarlardaki parasını kurtarıyoruz" dedi.

ÜÇ AYDA CİRO %144 ARTTI
Baydar'ın verdiği bilgilere göre, geçen yılın ilk 3 ayına göre bu yıl faktoring sektörünün cirosu yüzde 144 oranında artarak 10 milyar dolara dayandı. Bu artışın yüzde 170'nin iç piyasadaki işlemlerden, yüzde 18'inin ise ihracat faktoringinden geldiğini anlatan Baydar, "Türkiye'nin mevcut müyüme trendi devam ettikçe toplam ciro yıl sonunda 35-40 milyar dolara ulabilir. 2009 sonunda 3 milyar dolar olan ihracat faktoringinin ise 4 milyar dolara çıkmasını bekliyoruz" dedi.

Dünya çapında birincilik ödülü
Haziran 2010 verilerine göre, ihracat faktoring şirketleri dünya sıralamasında ilk 5'de 2 Türk şirketi yer alıyor. İlk 2'yi Çinli şirketler paylaşırken, Türkiye'den Yapı Kredi Faktoring 3., TEB Faktoring 4. sıraya girdi. TEB Faktoring'in geçen yıl olduğu gibi bu yıl da 66 ülkeden 244 faktoring şirketini geride bırakarak FCI tarafından "En iyi ihracat faktoring şirketi" seçildiğini belirten Çağatay Baydar, "Bizi bu ödüle layık gören herkese teşekkür ediyoruz" dedi.

Singapur'a ihracat patladı
2010 yılında Singapur'a gerçekleştirilen ihracat yüzde 312 oranında artarken, Çin yüzde 121, Brezilya yüzde 117, Slovakya yüzde 105, Tunus ise yüzde 81 ile Türkiye'nin ihracatını en fazla artırdığı ülkeler arasında başı çekti. Baydar, "Avrupa ve ABD gibi geleneksel pazarlardan gelen talep azaldı. Talep gelse bile kâr marjları düştü. Yurtiçinde kurdan dolayı sıkıntı var, işletme giderleri de artıyor. Dolayısıyla ihracatçı başka pazarlara yöneldi" dedi.

Batmış kredinin vergisi olur mu?
Baydar, faktoring şirketlerinin son dönemde sorunlu krediler için gider yazıp karşılık ayrılması konusunda BDDK ve Maliye Bakanlığı'nın farklı uygulamaları konusunda ise şu yorumu yaptı: "Maliye diyor ki, para kaybetsen de bunu masraf olarak yazmayacaksın, vergini ödeyeceksin. O zaman faktoring şirketleri verdiği parayı tahsil edemiyor, özkaynağı azalıyor, vergisini ödüyor. Bu durumda kapanırlar. Yaptığımız işin niteliğine ve ruhuna aykırı. Maliye Bakanlığı ile görüşmelerimiz sürüyor."

TÜKETİCİ KREDİ KARTINI BIRAKIP KREDİYE YÜKLENDİ

Geçen yıl küresel kriz nedeniyle yerinde sayan banka kredileri 2010 yılında ekonomideki büyüme ivmesinin hızlanması ve belirsizliklerin azalmasıyla adeta patladı. Geçen yıl ilk yarıda sadece 664 milyon lira artan banka kredileri bu yılın aynı döneminde 64 milyar liralık artışla 460 milyar lirayı geçti.
Tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarından oluşan toplam bireysel kredi hacmi de yılın ilk yarısında 18.5 milyar lira artarken, son 8 yıllık değişime bakıldığında ise en önemli değişim tüketici davranışlarında görüldü. 2002 yılında neredeyse her harcamasını kredi kartı ile yapan bireyler son yıllarda faizlerin de düşmesiyle tüketici kredisine yüklendi. 2002 yılında kredi kartı ile yapılan borçlanmaların bireysel kredilerdeki payı yüzde 66 iken, 2010 haziran ayında bu oran yüzde 27'ye kadar geriledi. Tüketici kredisinin payı ise yüzde 34'den yüzde 73'e çıktı.
Türkiye Bankalar Birliği (TBB) Genel Sekreteri Ekrem Keskin, İstanbul'daki birlik merkezinde ekonomi basını ile bir araya gelerek Türk bankacılık sektörünün ilk yarısındaki gelişmeleri değerlendirdi. Ekonomik faaliyetteki toparlanma, beklentilerdeki iyileşme ve kamu kesiminin borçlanma ihtiyacının yavaşlamasının bankacılığı etkileyen gelişmeler olduğunu belirten Keskin, geçen yıl sonunda yüzde 35 olan menkul değerler cüzdanındaki artış hızının yüzde 26'lara gerilediğini, yüzde 6 artan kredilerin ise tam tersine yılın ilk yarısında yüzde 23 artttığını açıkladı.

9.5 MİLYON KİŞİ KULLANDI
Yılın ilk yarısındaki gelişmeleri 'bankacılık sisteminin büyüdüğü ve ekonomik büyümeyi finanse ettiği' şeklinde yorumlayan TBB Genel Sekreteri Keskin, takipteki alacakların oranının da yüzde 5.5'dan yüzde 4.5'a gerilediğini dile getirdi. 2002 ile son verileri karşılaştıran Keskin, 2002'de 1 milyon 655 bin kişinin tüketici kredisi kullandığını, 2010 Mart ayında ise bu sayının 9 milyon 577 bin kişiye ulaştığını söyledi.

'Kart alamıyorum'
şikayetleri artıyor

TBB'ye gelen tüketici şikayetlerine de değinen Keskin, özellikle son 6 ayda aldıkları şikayetlerin kredi kartında yoğunlaştığına dikkat çekti. "Gelen 10 başvurunun 2-3 tanesi 'ben borçlarımı ödedim, yapılandırdım, ya da ödeyeceğim, niyetim var, ama bankalardan kredi kartı alamıyorum' yönünde'' diyen Keskin, bankaların artık kredi kartı dağıtırken daha mufazakar davrandığını vurguladı.

Türk bankacılık sisteminin ilk yarı yıl karnesi
----------------------------------------------------
*Haziran 2010 itibarıyla mevduat, kalkınma ve yatırım bankalarındaki çalışan sayısı 176 bin 364, şube sayısı ise 9 bin 149'a yükseldi.
*Toplam mevduat 531.4 milyar liradan 586.2 milyar liraya çıkarken, yabancı para mevduatın payı azaldı. TL mevduatın payı ise yüzde 70'e çıktı.
*Menkul değerler 262.8 milyar liradan 278.3 milyar liraya, krediler 396.8 milyar liradan 460.8 milyar liraya yükseldi.
*Toplam mevduatın krediye dönüşüm oranı yüzde 75'de yüzde 79'a çıkarken, takipteki alacakların oranı ise yüzde 4.5'a geriledi.
*Geçen yıl sonunda 90.5 milyar lira olan tüketici kredileri 2 Temmuz 2010'da 105.6 milyar liraya çıkarken, bireysel kredi kartları ile birlikte toplam bireysel krediler hacmi 145 milyar liraya yaklaştı.
*Kredilerin yüzde 67'si kurumsal yüzde 20'si KOBİ'lere kullandırılırken, yüzde 33'ü bireylere aktarıldı.

FAİZLER GERİLİYOR, BORSADA ALIM ZAMANI

İş Yatırım, haftalık değerlendirmesinde hisse senetleri piyasası için önerisini “AL” olarak değiştirdi.
Yapılan değerlendirmede şu hususlara dikkat çekildi:
"Faiz oranlarındaki gerileme ve karlılıktaki artışa paralel İMKB için bir yıllık yatırım dönemi için hedef değerimizi 68,000’den 74,000’e artırdık. Düşen faizlerin iskonto oranlarımıza yansıtılması ve Türkiye piyasalarının yapısal dönüşümü sonucu oluşan orta ve uzun vadeli fırsatların önümüzdeki dönemdeki kısa vadeli risklerden daha fazla olacağını öngörüyoruz.
Dünya borsalarından karışık sinyaller gelmeye devam ediyor. Avrupa piyasaları banka stress testleri öncesinde artan endişeler ve Macaristan’ın alınacak ekonomik önlemler konusunda IMF ile anlaşamaması üzerine haftaya değer kayıplarıyla başladı. Wall Street Cuma günü yaşanan sert satışlar sonrasında tepki alımlarıyla yükseldi. Asya piyasaları Çin’in ekonomi politikaları sıkılaştırmaktan vazgeçtiğine yönelik sinyaller ile yükseldi.

TÜRKİYE PİYASALARI GÜÇLÜ
Türkiye piyasaları dünya borsalarındaki satış dalgasına rağmen güçlü kalmaya devam etti. Gelişmekte olan ülke borsalarındaki yüzde 0.4 gerilemeye rağmen, İMKB-100 yüzde 0.7 yükselerek 58,000 direncinin üzerinde kapatmayı başardı. Yabancı yatırımcıların aktif olmadığı piyasa göreceli olarak düşük işlem hacmiyle yükseldi.

BONUS KARTI OLANLARA 0.99 FAİZLİ KREDİ

Garanti Bankası, yaz aylarında kredi kullanmak isteyenlere özel hazırladığı Kredide Tam İndirim uygulamasını hayata geçirdi. Uygulama kapsamında 12 ay vadeli 5.000 TL’ye kadar tutarındaki kredide, yüzde 0.99 faiz uygulanıyor ve dosya masrafı alınmıyor. Bu imkandan, Garanti’nin kredi kartına sahip ve 2 otomatik fatura ödeme talimatı bulunan müşteriler yararlanabiliyor.

EUROBANK TEKFEN, KREDİLERDE YAZ İNDİRİMİNE GİRDİ

Eurobank Tekfen, tüketici kredisi almak isteyenlere yaza özel fırsatlar sunuyor. Eurobank Tekfen “Yaz Fırsatı” kampanyası kapsamında, bireysel Eurobank Tekfen müşterisi olan herkes, 24 ay vadeli uygun faiz oranlı kredilere sahip olabiliyor. 24 ay vadeli krediler, 5.000 TL‘ye kadar aylık yüzde 1,05, 10.000 TL’ye kadar yüzde 1,10, 15.000 TL’ye kadar ise sadece yüzde 1,20 faiz oranı 15.000 TL krediye, 24 ay vadeyle hem de aylık yüzde 1,05‘ ten başlayan faiz oranları ile sunuluyor. Kampanya 31 Temmuz 2010 tarihine kadar geçerli olacak.

ARKADAŞINI ŞEKERBANK'A GÖTÜRENE İNDİRİMLİ KREDİ

Şekerbank, “Dostluk Kazansın” kampanyası ile iki arkadaşını bankaya yeni müşteri yapan referans müşterisine; faiz indirimi, 3 ay POS kira bedeli muafiyeti ve vadesiz mevduatta hesap işletim ücretinde muafiyet uygulayacak. “Senelerdir Şekerbank’la çalışan yan dükkanın sahibi komşun, şimdi seni de Şekerbank’lı yapmak istiyor” sloganıyla başlayan kampanya, 31 Ağustos 2010 tarihine kadar devam edecek. Şekerbank Genel Müdür Yardımcısı Halit Haydar Yıldız, kampanyadan, bankanın mevcut ve potansiyel esnaf, mikro ve küçük işletme segmentindeki müşterilerin yararlanabileceğini söyledi.
“Esnafa Taksitli Kredi”, “Mikro Finansman Kredisi” ya da “Taksitli Ticari Kredi” ürünlerinden birini kullananlara, kampanya süresince aylık %1,09 oranında sabit faiz uygulanacak. En fazla 100.000 TL tutarında kredi talepleri değerlendirilecek ve bu kredinin vadesi maksimum 36 ay olacak.